جراحی پتوز یکی از روشهای موثر و رایج برای درمان افتادگی پلک بالایی چشم است که می تواند باعث بهبود زیبایی و عملکرد چشم ها شود. پتوز یا افتادگی پلک ، معمولاً به دلایل مختلفی از جمله بالا رفتن سن ، آسیب عصبی یا مشکلات عضلانی ایجاد می شود و ممکن است دید فرد را محدود کند یا ظاهری خسته و پیر به چهره ببخشد. با انجام جراحی پتوز ، پلک به موقعیت طبیعی خود بازگردانده می شود و علاوه بر اصلاح مشکلات عملکردی ، جلوه ای جوان تر و شاداب تر به چشم ها داده می شود. اگر به دنبال روشی دائمی برای رفع افتادگی پلک و افزایش اعتماد به نفس خود هستید ، جراحی پتوز یکی از بهترین گزینه ها به شمار می آید پس ادامه متن را با دقت مطالعه کنید.
پتوز چیست؟
پتوز (Ptosis) به افتادگی غیرطبیعی پلک بالا گفته می شود که ممکن است یکی یا هر دو چشم را درگیر کند. این عارضه می تواند در بدو تولد وجود داشته باشد (پتوز مادرزادی) یا در اثر افزایش سن ، آسیب عصبی ، ضعف عضلانی یا بیماری های زمینه ای در بزرگسالی ایجاد شود. شدت پتوز می تواند از یک افتادگی خفیف تا پوشانده شدن کامل مردمک متغیر باشد و گاهی باعث اختلال در میدان دید و کاهش عملکرد بینایی می شود.
فیلم عمل پتوز چشم توضیحات توسط دکتر جمشیدیان
انواع افتادگی پلک
- پتوز مادرزادی : از بدو تولد وجود دارد و معمولاً به دلیل رشد ناقص عضله بالابرنده پلک (عضله لواتور) ایجاد می شود.
- پتوز اکتسابی : در اثر افزایش سن (پتوز سنی یا involutional) ، ضربه ، جراحی های چشمی یا اختلالات عصبی – عضلانی مانند میاستنی گراویس ایجاد می شود.
- پتوز مکانیکی : زمانی که یک توده یا وزن اضافه در پلک وجود دارد ، مانند تومور یا شالازیون.
- پتوز نورولوژیک : به علت آسیب عصب سوم مغزی (oculomotor nerve) ایجاد می شود که عضله بالابرنده پلک را عصب رسانی می کند.
علل ایجاد پتوز
دلایل ایجاد پتوز بسته به نوع آن متفاوت است اما برخی از شایع ترین علل عبارتند از:
- افزایش سن و ضعیف شدن عضله لواتور
- بیماری های عصبی مانند میاستنی گراویس یا فلج عصب سوم
- تروما یا آسیب فیزیکی به پلک یا عضلات اطراف
- جراحی های قبلی چشم (مانند آب مروارید)
- اختلالات مادرزادی در تکامل عضلات بالابرنده پلک
- تومورهای حدقه چشم
5 فایده انجام عمل پتوز
جراحی پتوز علاوه بر بهبود ظاهر زیبایی چشم ، دارای مزایای عملکردی نیز می باشد:
- بهبود میدان دید و کاهش تاری ناشی از پوشیده شدن مردمک
- تقارن بین پلک ها و ظاهر طبیعی تر صورت
- افزایش اعتماد به نفس در بیماران
- پیشگیری از سردردهای ناشی از تلاش برای بالا نگه داشتن پلک
- کاهش خستگی چشم و بهبود عملکرد بینایی در فعالیت های روزمره
تفاوت افتادگی پلک (پتوز) با پف پلک در چیست؟
بسیاری از افراد افتادگی پلک را با پف پلک اشتباه می گیرند ، اما این دو عارضه متفاوت هستند. در پتوز ، عضله بالابرنده پلک ضعیف یا آسیب دیده است و پلک از جایگاه طبیعی خود پایین تر می آید. در مقابل ، پف پلک معمولاً به دلیل تجمع چربی یا مایعات در ناحیه پلک ایجاد می شود و ارتباطی با عملکرد عضلات پلک ندارد. درمان این دو مشکل نیز متفاوت است ؛ در حالی که پتوز نیاز به جراحی ترمیمی عضله دارد ، پف پلک اغلب با جراحی زیبایی مانند بلفاروپلاستی درمان می شود.
تشخیص و درمان پتوز یا افتادگی پلک
تشخیص پتوز توسط متخصص چشم (ترجیحاً فوقتخصص اکولوپلاستیک) انجام می شود و شامل موارد زیر است:
- بررسی سابقه پزشکی بیمار
- معاینه بالینی دقیق پلک و اندازه گیری فاصله پلک تا مردمک (MRD)
- بررسی قدرت عضله بالابرنده پلک
- گاهی تست های عصبی یا عضلانی تکمیلی
2 روش درمان پتوز
- درمان غیرجراحی : در موارد خفیف یا پتوزهای عصبی ، ممکن است از قطره های چشمی محرک ، لنزهای مخصوص یا درمان دارویی استفاده شود.
- درمان با جراحی : روش اصلی درمان پتوز ، جراحی اصلاح موقعیت پلک است. بسته به شدت افتادگی و قدرت عضله لواتور ، از تکنیک هایی مانند تقویت عضله لواتور ، تعلیق پلک به عضله پیشانی (Frontalis Suspension) یا کوتاه سازی عضله استفاده می شود.
آیا می توان از افتادگی پلک جلوگیری کرد؟
در مورد پتوز مادرزادی ، جلوگیری ممکن نیست ؛ اما در نوع اکتسابی می توان با برخی اقدامات روند افتادگی را کند کرد یا از تشدید آن جلوگیری کرد:
- معاینات منظم چشمی به ویژه در سنین بالا
- مراقبت از سلامت عمومی و درمان سریع بیماریهای عصبی–عضلانی
- پرهیز از مالش شدید چشم یا آسیب های فیزیکی به پلک
- انجام به موقع جراحی در صورت تشخیص پزشک برای جلوگیری از کاهش بینایی
نتیجه گیری
افتادگی پلک یا پتوز ، تنها یک دغدغه زیبایی نیست ، بلکه می تواند عملکرد بینایی فرد را نیز تحت تأثیر قرار دهد. تشخیص زودهنگام و درمان مناسب توسط پزشک متخصص ، کلید اصلی برای حفظ سلامت چشم و زیبایی چهره است. اگر احساس می کنید یکی از پلک های شما پایین تر از حد طبیعی قرار دارد ، بهتر است با یک فوق تخصص جراحی پلاستیک چشم مشورت کنید تا مناسب ترین روش درمانی برای شما انتخاب شود.
